Maand: juli 2025

Vandaag was er MICRO – NATUUR XXL, een tekenworkshop met een gids en met Stadstekenaar Michiel Paalvast. De groep ging eerst op pad met Christien Labruijère, gids bij de KNNV Natuurvereniging Walcheren. De tocht ging niet ver, we wandelden door de Kuiperspoort in Middelburg. Daar vertelde Christien alles over de planten in het steegje en op de muren. Michiel vertelde hoe hij natuur op straat tekent.

Later ging de groep binnen in Cultuurhuis Kuiperspoort aan de slag met houtskool en kleine schetsjes in het groot. De resultaten zullen te zien zijn in een expo van de Stadstekenaar aan het einde van zijn tekenjaar in De Drvkkery, dat zal medio februari 2026 zijn.

De Teeken Akademie bedankt alle deelnemers, we zien uit naar het werk in De Drvkkery.  Ook veel dank aan Christien Labruijère voor het delen van haar kennis over natuur in onze stad Middelburg. En zeker ook dank aan Michiel Paalvast, onze Stadstekenaar die met een mooi jaar bezig is.

Timmermansknecht Matthijs Vroone (1767-1830) huwde in mei 1792 Elisabeth Gesina Gutteling (1766-1829). Zij werd gedoopt in Herwijnen in Gelderland, maar van vaderskant (Valentijn Hendrik Gutteling was tussen 1755 en 1760 VOC-matroos) lagen er zeker familiebanden op Walcheren. Zover na te gaan kregen ze vijf kinderen, die allen volwassen werden. De twee jongste kinderen, Gerrit en Adriaan Cornelis, zijn in elk geval te linken aan de Teeken Akademie. Gerrit Vroone (ca. 1800-1854) was tweemaal primus en Adriaan Cornelis (1802-1868) vader van een in 1849 uitverkoren tekenaar, Gerrit Willem Vroone (1833-1876). Een oudere broer Johannes Cornelis (ca. 1798-1832) was ook timmerman en het ligt voor de hand dat ook hij cursussen aan de Teeken Akademie gevolgd heeft. 

Gerrit Vroone werd in 1817 primus in de 2^e klas bouwkunde en het jaar daarop primus in de 1^e klas bouwkunde. In mei 1823 trad hij in het huwelijk met de 10 jaar oudere Francina Adriana Mortier (ca. 1790-1877) van wie de vader onbekend was. Bij de geboorteaangiftes van zijn 5 kinderen staat hij vermeld als timmerman. Vier dochters werden volwassen. Maria Pieternella (1827-1917) trouwde met Johan Engelbert van Andel (1825-1890). Deze Teeken Akademie-leerling werd bode bij de Godshuizen en later conciërge bij het Burgerweeshuis wat onder de Godshuizen viel. Hij was afkomstig uit een geslacht van timmerlieden en zijn vader David (1790-1837) had een eigen zaak (aannemerij) in de Nieuwstraat op nummer 19. Mogelijk was Gerrit Vroone timmerman bij deze Van Andel. Er is nog een verband tussen Van Andel en Vroone: vanaf 1831 was Adriaan Cornelis Vroone zo’n 15 jaar de buurman op nummer 17. Bij zijn huwelijk in juli 1829 met Leonora Willemina Somon (1799-1874) staat aangetekend dat Adriaan Cornelis klerk was, wat bij de aangifte van hun derde kind, Gerrit Willem, ‘ter secretarie’ blijkt te zijn. Later komt hij voor als zaakwaarnemer, wat ook een ambtelijke status inhield. In 1841 woonde het gezin op nummer 22 in de Bogaardstraat, waar Vroone ook kantoor hield.

Ook zoon Gerrit Willem zou in overheidsdienst treden. Bij zijn huwelijk in april 1864 -dat kinderloos bleef- met Anthoinetta Johanna Bakker (1826-1896) was hij sub-ontvanger. Mogelijk was dat op het kantoor van de plaatselijke belastingen op de Dam. Eind 1866 werd om bezuinigingsredenen besloten de werkzaamheden te verplaatsten naar de secretarie op het stadhuis. Voortaan werd het werk door 1 subontvanger gedaan en werd Gerrit Willem Vroone commies met een jaarsalaris van ƒ 350 die bij drukte moest bijspringen. Verder verving hij een te pensioneren ambtenaar waardoor op termijn (als de gepensioneerde kwam te overlijden) een betaalde kracht werd uitgespaard, zo wist de Middelburgsche Courant te melden. In 1870 volgde de aanstelling tot commies belast met de zaken betreffende de nationale militie. In 1873 werd tijdens het vaststellen van de begroting geconstateerd dat de gemeenteontvanger Vroone een toelage van ƒ150 gaf waarvoor hij ’s-ochtends enige uren op diens kantoor moest bijspringen. Dat werd als onwenselijk beschouwd en de gemeenteontvanger moest uitzien naar een andere kracht. Hoewel Vroones wedde inmiddels op ƒ 500 was gebracht, werd dat toch als weinig beoordeeld. Onduidelijk is of nu hij zijn toelage van ƒ 150 verloor een traktementsverhoging kreeg. Blijkbaar was het kantoor dus niet verplaatst en zou het tot ver in de 20^e eeuw op de Dam blijven. 

Arnold Wiggers

Een wandeling waarin je niet alleen loopt, maar écht kijkt. Waarin je oog valt op de fragiele structuren van mos, het subtiele schaduwspel op boomschors en het verborgen leven tussen de bladeren.

Tijdens deze inspirerende excursie ontdek je de micro-natuur – die vaak onopgemerkt blijft, maar vol verhalen zit.

Na de wandeling werk je onder leiding van stadstekenaar Michiel Paalvast in het atelier, waar je de kleine details groot schaal uitwerkt.

Zondag 20 juli, 12u00 uur: verzamelen bij Cultuurhuis Kuiperspoort

Atelierwerk: 13:30 – 15:30 uur

Kosten: 30 euro, aanmelden kan door een mail te sturen naar de Teeken Akademie, info@teekenakademiemiddelburg.nl.

De kosten, 30 euro, kunt u storten op rekeningnummer NL28 RABO 0339 1334 73 t. n. v. Stichting Teeken Akademie o. v. v. Tekenworkshop.

Frederik Martin Beunke (1814-1874) was een gelauwerde Teeken Akademie-leerling. In 1831 werd hij primus in de 1^e klas naar prent en in 1833 primus in 1^e klas naar pleister. Zijn jongere broer Johannes Cornelis (1816-1868) was al in 1830 onderscheiden als primus in de 4^e klas naar prent. Hij zal vlug promotie gemaakt hebben, want een jaar later was hij de beste in de 2^e klas naar prent. Van Johannes Cornelis is niet meer bekend dan dat hij kamerbehanger geweest is, wat ook het beroep van zijn vader en zijn broer Frederik Martin was. Vermoedelijk zal dat betekend hebben dat hij eerst bij zijn vader heeft gewerkt en mogelijk later bij zijn broer in dienst is getreden. Hij stierf ongehuwd.

Over Frederik Martin Beunke is het nodige geschreven: Ineke Vogel-Wessel Boer bijvoorbeeld in de eerste aflevering van jaargang 1992 van Zeeland. Aanleiding gaf de schenking van 2 schetsboeken aan het Zeeuws Genootschap door de weduwe van een achterkleinzoon. In het overgrote deel van de 73 tekeningen legde Beunke zo tussen 1850 en 1870 Walcheren op papier vast. 

De Middelburgse familie Beunke lijkt in muntmeestersknecht Frederik Hendrik de stamvader gehad te hebben. Behorend tot de Lutherse gemeente zal de oorsprong van de familie wel Duits zijn. Zijn zoon Johannes Jacobus Beunke (ca. 1787- Utrecht 1864) en Jacomina Lucretia van Beaumont (Vlissingen ca.1789-1854) kregen 10 kinderen van wie er 3 in de wieg stierven. Op 4 mei 1822 adverteerde hij dat hij zijn ledikant- en kamerbehangersaffaire van de Wal naar de Korte Delft F 14 (nu 41) had verplaatst. Tot in de 20 eeuw zou de firma Beunke op dit adres blijven. In maart 1841 adverteerde behanger Frederik Martin voor het eerst met Franse- en Zwitserse meubelpapieren, verkrijgbaar in zijn zaak in de Korte Delft. Zijn vader opende in juni een winkel voor de verkoop van ‘bedden, dekens, paardeharen-, gezondheids- en ressort-matrassen en wasdoeken’ in de Korte Noordstraat L 105. Daarmee maakte hij ruimte in de Korte Delft voor zijn oudste zoon Frederik Martin die in dezelfde maand Elisabeth Justina Zip (1811-1892) huwde met wie hij 5 kinderen kreeg waarvan er 3 volwassen werden. De oudste, ook Johannes Jacobus (1844-1907) geheten en behanger van beroep, ging per 11 september 1867 een vennootschap aan met zijn vader onder de naam firma F.M. Beunke & Zoon. Onder die naam zou de firma ook na de dood van Frederik Martin voortgezet worden. Na de dood van Johannes Jacobus werd de zaak, die inmiddels een compleet woninginrichtingsbedrijf met eigen meubelfabriek (7 werknemers rond 1900) was geworden, bij gebrek aan een opvolger geliquideerd. De Beunkes behoorden inmiddels tot de betere middenstand van Middelburg met zitting in diverse comités en voor Frederik Martin een lidmaatschap van de Maatschappij V.W., waar vele kunstenaars lid van waren. Gedacht wordt dan ook dat hij door de omgang met hen zijn teken- en schilderkunst verder heeft geperfectioneerd. 

De jongste zoon van Frederik Martin was Henri Eduard (1851-1925) die niet zozeer als hoofdingenieur van de Nederlandse spoorwegen wordt herinnerd, dan wel als auteur van Walcherse vertellingen. Daar heeft P.J. Meertens weer het nodige over geschreven in het Zeeuws Tijdschrift (1956). Het was de weduwe van zijn kleinzoon die in 1991 de schenking van de schetsboeken deed.

Arnold Wiggers

Vanmiddag opende in de ZB Bibliotheek Middelburg de expositie van de Stadstekenklas 2024/205 . Veel kinderen, ouders en grootouders kwamen samen voor dit feestelijke moment.

De kinderen van de Stadstekenklas, klas 4, groep 6 van de Aquamarijn, de klas van juf Jacqueline, laten in de expositie een weerslag zien van hun tekenavonturen van het afgelopen schooljaar, zoals tekengymnastiek, etsen, het tekenen in een museum en het tekenen van(af) de Lange Jan.

Tijdens de opening verzorgden de kinderen zelf een tekenworkshop voor alle volwassenen, voor de ouders en opa’s en oma’s die de opening bezochten.

De Teeken Akademie kiest jaarlijks een klas uit om te tekenen. Doelstelling van de Teeken Akademie (1778) is de tekengeschiedenis levend houden en tekenen vandaag bevorderen.

Zie ook:

Stadstekenklas 2024/2025